Historia

Kościół rzymskokatolicki św. Marii Magdaleny został wybudowany w 1958 roku według projektu Petera Whistona z Edynburga, z bardzo interesującymi witrażami autorstwa Williama Wilsona oraz krucyfiksem wykonanym przez Benno Schotza.

Wygląda na to, że osoba odpowiedzialna za wybór zespołu projektowego tego znaczącego budynku pod koniec lat 50. doskonale wiedziała, co robi. Na czele twórczej trójki stanął edynburski architekt Peter Whiston (1912–1999), który przez ponad 30 lat projektował nowe kościoły powojennej Szkocji, w tym cysterskie opactwo w East Lothian — pierwszy nowy klasztor w kraju od czasów Reformacji.

Za stworzenie imponującego krucyfiksu odpowiadał natomiast rzeźbiarz z Glasgow, Benno Schotz (1891–1984) — urodzony w Niemczech żydowski imigrant i dziekan wydziału w Glasgow School of Art, który w 1963 r. otrzymał tytuł „Sculptor in Ordinary for Scotland”.

William Wilson z kolei początkowo specjalizował się w grawerunku i grafice warsztatowej, jednak w 1937 r. skupił się na witrażownictwie, stając się wiodącym twórcą współczesnych witraży w Wielkiej Brytanii. Niestety jego kariera została przerwana przez postępującą ślepotę spowodowaną cukrzycą, choć w latach 60. nadal nauczał, a jego dzieła z lat 40. i 50. są dziś uważane za jego artystyczny dorobek.

Do najważniejszych prac Wilsona należą okno upamiętniające II wojnę światową w kaplicy St Salvator na Uniwersytecie w St Andrews, odsłonięte przez królową w 1950 r., oraz witraż Black Watch Memorial Window w kościele St John’s Kirk w Perth, odsłonięty przez zmarłą Królową Matkę w 1955 r.

Zmarły Monsignor Charles Hendry miał 26 lat i był młodym wikarym w St John’s, gdy modernistyczny kościół w Craigie budowano w 1958 r.

„Spotkałem właściwie Williama Wilsona” — powiedział Mgr Hendry — „choć było to niejako dzięki komuś innemu — poznałem go z architektem (Peterem Whistonem). Był to dla mnie ogromny zaszczyt, ponieważ słyszałem o nim bardzo dużo i wiedziałem, że to on stworzył witraż Black Watch w Kirk.”

Dodał, że wiele okien wychodzących na Craigie Place zostało uszkodzonych przez wandali, lecz po renowacji przeprowadzonej przez wykładowcę witrażownictwa i jego asystenta, George’a Fettesa, znów wyglądają wspaniale i są chronione przed zniszczeniem przez osłony z pleksi.

„Wyglądają absolutnie pięknie, dokładnie tak jak pięćdziesiąt lat temu, a w słoneczny dzień ich odbicia na ścianach są naprawdę zachwycające — zapierają dech w piersiach” — powiedział.

„Nasi parafianie są z nich oczywiście bardzo dumni, ale myślę, że niewielu zdawało sobie sprawę, iż są to dzieła artysty o tak ogromnej renomie.”

Wykładowca Perth College, Allan Lewis (58), był odpowiedzialny za skrupulatną renowację okien po serii aktów wandalizmu. Powiedział, że „44 kwadratowe okna o boku dwóch stóp, znajdujące się po dwóch stronach kościoła w Craigie — ukończone w 1959 r., zaledwie cztery lata po zamówieniu — były równie zachwycające.”

„Wyraźnie widać, że szkło jest całkowicie ręcznie robione i że każdy element wykonany jest na najwyższym poziomie. Możliwość przywrócenia ich dawnej świetności była dla mnie czymś niezwykłym — byłem zachwycony, to było jak praca nad dziełem Picassa” — powiedział.

„Już same te witraże powinny kwalifikować ten kościół jako budynek zabytkowy.”